Οι δυσκολίες του βιβλίου

Κωνσταντίνος Αντωνίου

Δύσκολος καιρός για τα βιβλία και το διάβασμα. Πού να ΄βρει χρόνο κανείς να γίνει αναγνώστης μέσα σε ένα κοινωνικό περιβάλλον τεχνολογικό, σχεδόν στην ολότητά του. Η επαφή με το βιβλίο αναμφίβολα είναι δύσκολη για κάποιον που ζει σε ένα δωμάτιο με δυο υπολογιστές ή αναζητεί ξεκούραση σε ένα άλλο με δυο τηλεοράσεις. Τί γίνεται όμως όταν καταφέρει να υπερνικήσει αυτό το χάσμα μεταξύ αυτού και του βιβλίου;

Παίρνοντας λοιπόν ένα βιβλίο στα χέρια, αρκετές φορές κι εγώ αντιμετωπίζω προβλήματα στην ανάγνωση. Ας δούμε μερικά απ’ αυτά:

  • Αν το βιβλίο είναι μετεφρασμένο από ξενόγλωσση έκδοση, όσο παράξενο κι αν φαίνεται, λίγα λάθη μπορούν να αλλοιώσουν μεγάλο μέρος του νοήματος ή και όλου. Για παράδειγμα, εάν διαβάζουμε ποίηση ή φιλοσοφία, μια κακή μετάφραση είναι ικανή να αφήσει να περάσει απαρατήρητος ένας σπουδαίος στίχος ή να χαθεί το νόημα μιας βαθύτερη σκέψεως. Προσοχή λοιπόν στις μεταφράσεις.
  • Αν η θεματική του βιβλίου είναι επιστημονική, τότε η δυσκολία έγκειται στον βαθμό κατανόησης του περιεχομένου, ο οποίος μπορεί να είναι χαμηλός αν χρησιμοποιούνται δυσνόητοι όροι και θεωρίες που απαιτούν προηγούμενες γνώσεις. Εδώ θα βοηθούσε ίσως η χρήση άλλων βιβλίων ή και του διαδυκτίου σε μια αναζήτηση για περισσότερα πάνω σε ό,τι δεν καταλαβαίνουμε απ’ το βιβλίο. Και μετά συνεχίζουμε…
  • Ένα πρόβλημα, επίσης, είναι η έκδοση, ο συγγραφέας και οι συντελεστές  ενός βιβλίου. Και λέω πρόβλημα, διότι διαφέρει η ανάγνωση ιστορικού βιβλίου για κάποιο γεγονός αν έχει γραφθεί από άτομα με συγκεκριμένα συμφέροντα ή λογοτεχνική – ποιητική κριτική από ανθρώπους που εξυπηρετούν την εύνοια συγκεκριμένων άλλων πνευματικών ομάδων. Γενικά, αυτό δεν είναι άγνωστο πρόβλημα και σίγουρα όχι πρόσφατο. Μάστιζε ανέκαθεν τον τύπο και τα βιβλία. Παρομοίως, εκδοτικοί  οίκοι μπορεί να εκδίδουν και να εγκρίνουν συγκεκριμένες απόψεις. Προσοχή λοιπόν στα συμφέροντα που εξυπηρετούνται στον βωμό της γνώσης.
  • Ας περάσουμε τώρα σε ένα άλλο, λίγο διαφορετικό, πρόβλημα το οποίο είναι σύνηθες σε πολλούς μας και μιλώ για την επιφανειακή ανάγνωση. Μου συμβαίνει, όντως, συχνά και τις περισσότερες φορές ευθύνεται κυρίως το εξωτερικό περιβάλλον. Μα, πώς να διαβάσει κανείς και να συγκεντρωθεί στις σελίδες του με φωνές, φασαρία, τελεβίζια και κακούς γείτονες; Όμως, καμμιά φορά μπορεί κι εγώ ο ίδιος να ευθύνομαι, απλώς διαβάζοντας μηχανικά και δίχως να δίνω έμφαση στο κέιμενο. Εδώ προτείνω στο αναγνωστικό κοινό να αφήνει όλα όσα το σκοτίζουν πίσω και να ρίχνεται στο βιβλίο με διάθεση, πάντα με διάθεση, αλλιώς δε γίνεται τίποτα! Και δίνετε τον εαυτό σας ολόκληρον μεσ’ το βιβλίο, να προσπαθείτε να πλάθετε μέσα σας ό,τι διαβάζετε, ειδικά αν είναι μυθιστόρημα, δημιουργώντας εικόνες. Σίγουρα έτσι κάτι μπορεί να γίνει…

Τα παραπάνω ήταν απλώς κάποια απ’ τα βασικά ποβλήματα του αναγνώστη, βεβαίως θα υπάρχουν και άλλα πολλά, σίγουρα όμως εάν υπάρχει θέληση, υπάρχει και λύση. Τέλος, να σημειώσω πως ορισμένα βιβλία δεν είναι γραμμένα για να διαβασθούν μονάχα μια φορά, ίσως ούτε και δύο, γι’ αυτό διαβάστε… διαβάστε!

Posted on April 11, 2012, in Άρθρα, Παιδεία, Πολιτισμός and tagged , , . Bookmark the permalink. Leave a comment.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: